Jako konsumenci mamy różne prawa. W okresie świątecznych zakupów dobrze o tym pamiętać.

ZOBACZ TAKŻE:

• Promocje, punkty, na to nas łapią!
• Wyprzedaże. Po perfumy do Londynu

Kupiłam mężowi golarkę i w domu się okazało, że nie działa. Czy w ramach gwarancji mogę dochodzić, aby wymieniono sprzęt na nowy? – zapytała Pani Barbara.

Jako konsumenci mamy różne prawa. W okresie świątecznych zakupów dobrze o tym pamiętać. Dla ochrony własnego portfela, warto nauczyć się korzystać z gwarancji i rękojmi. Instytucje te, choć się różnią, to często są mylone lub stosowane zamiennie.
 

Gwarancja

Gwarancja jest ustanawiana w drodze dobrowolnej umowy, bądź oświadczenia dotyczącego umowy sprzedaży. Gwarantem może być zarówno producent, hurtownik, importer, dealer, jak i sprzedawca.
Gwarancja stanowi wyłącznie dodatkowe uprawnienie uzyskiwane przez kupującego. Ma ona służyć zapewnieniu właściwej jakości towaru sprzedanego. Z reguły gwarancja uprawnia nabywców do żądania usunięcia wady rzeczy, bądź dostarczenia towaru bez wad. Zakres uprawnień z tytułu gwarancji zależy jednak zawsze od postanowień sprzedawcy czy producenta. Zasady, na jakich możemy dochodzić wymiany lub naprawy towaru, przeważnie są przedstawiane na oddzielnej karcie dołączonej do kupionego towaru. Jeśli karta nie określa innego terminu, gwarancja trwa przez 1 rok.

Rękojmia

Rękojmia to odpowiedzialność sprzedającego względem kupującego za wady fizyczne oraz prawne sprzedawanej rzeczy. W polskim prawie cywilnym jest regulowana w art. 556-576 kodeksu cywilnego. Odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady sprzedanej rzeczy nie zależy od winy sprzedawcy. Jest ona oparta na zasadzie ryzyka. Sprzedawca nie może się od niej zwolnić, nie może jej ograniczyć.
W przypadku sprzedaży rzeczy ruchomej, zgodnie z ustawą z 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej, odpowiedzialność sprzedawcy pojawia się w sytuacji niezgodności towaru z umową.
Ustawa ma zastosowanie do umowy sprzedaży, której stroną jest konsument kupujący towar, który nie jest związany bezpośrednio z jego działalnością gospodarczą lub zawodową. Wyłącznie przedsiębiorcy w relacjach między sobą mogą ustalać ograniczenia odpowiedzialności wynikającej z rękojmi.
 

Towar mamy prawo reklamować

Reklamację możemy zgłaszać, gdy zakupiony przez nas towar jest wadliwy, gdy występują jego wady fizyczne lub prawne.
Wady fizyczne rzeczy mogą polegać na:
– zmniejszeniu wartości, użyteczności rzeczy (np. przemakalność nieprzemakalnej kurtki),
– niekompletności (np. brak oprogramowania do komputera, brak dokumentacji i instrukcji),
– braku określonych właściwości (np. zawyżono parametry, użyto innych materiałów).
Wada fizyczna może stanowić podstawę odpowiedzialności sprzedawcy, gdy istniała przed wydaniem rzeczy, albo powstała po jej wydaniu, ale z przyczyny tkwiącej już w niej uprzednio.
Wady prawne mogą polegać tylko na tym, że:
– sprzedawana rzecz nie należy do sprzedającego lecz jest własnością osoby trzeciej,
– sprzedawana rzecz jest obciążona prawem na rzecz osoby trzeciej (np. hipoteką albo zastawem).
Z tytułu rękojmi przysługuje kupującemu przede wszystkim żądanie wymiany, naprawy towaru lub poprawienia usługi. Kupujący ma również prawo do domagania się zwrotu pieniędzy za towar lub usługę, bądź obniżenia jego ceny.
 

Terminy i warunki

Reklamację towaru niezgodnego z umową można złożyć w ciągu 2 lat od jego nabycia. Jeśli przedmiotem sprzedaży jest rzecz używana, strony mogą skrócić powyższy termin, jednak nie poniżej jednego roku. W razie uwzględnienia żądania i wymiany towaru na nowy, termin ten biegnie na nowo. Co ważne, reklamacja powinna nastąpić nie później niż 2 miesiące po wykryciu niezgodności z umową. W przypadku stwierdzenia niezgodności towaru z umową przed upływem sześciu miesięcy od wydania towaru domniemywa się, że istniała ona w chwili wydania.
Sprzedawca ma obowiązek ustosunkować się do żądania kupującego doprowadzenia towaru wadliwego do stanu zgodnego z umową, przez nieodpłatną naprawę lub wymianę na nowy w ciągu 14 dni. Jeśli tego nie zrobi w powyższym terminie uważa się, że uznał je za uzasadnione.
Konsument ma prawo domagać się obniżenia ceny lub odstąpić od umowy, gdy wada towaru jest istotna i jednocześnie:
– sprzedawca nie jest w stanie spełnić takiego żądania w określonym czasie,
– naprawa (wymiana) narażałaby kupującego na znaczne niedogodności,
– naprawa (wymiana) są niemożliwe lub wymagałyby zbyt wysokich kosztów.
Przypomnijmy, że od 1996 roku konsument ma prawo wyboru między realizacją uprawnień z rękojmi i gwarancji. Z uprawnień tych można korzystać jednocześnie, ale nie łącznie, np. jeśli konsument naprawia telewizor w ramach gwarancji, to w stosunku do tej samej wady nie będzie mógł korzystać z rękojmi, ale do każdej innej wady tak.